Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : EDEBÝYAT / YAZI VE YAZMAK ÜZERÝNE | Okunma Says: 3147 |
Kötü yazar "kötü" yapan ey nedir?
Dünyâ edebiyatlarnn ve kendi ülkesinin edebiyatnn seçkin örneklerini yeterince okumam olmak, bu örnekleri ibdâ eden yazarlarla (onlarn üslûplaryla/temalaryla) hesaplamam olmak, kendinden önceki edebiyatçlarn kendi zamanlarnda atklar kimi engellerden haberdar olmamak, çadalarnn verdikleri eserlerden, çadalarnn geldikleri noktalardan haberdar olmamak kötü yazar kötü yapan baat etmendir.
Zîrâ bu tür bir bilgisizlik, kötü yazarn çoktan tartlm, ilenmi ve "bitirilmi" temalara veya çoktan denenmi ve eskitilmi anlatm biçimlerine "çullanmasna" (mal bulmu maribî...) sebep olur ki, bu kabil tavrlar, "kötü yazar" olmak için yeterli bir sebeptir.
Kötü yazar okurken yüzümüzde buruk bir gülümseme olmasnn sebebi, olsa olsa bu geri kalmlktr.
Kötü yazar geri kalm yazardr.
Esâsen edebiyatta "bitirilmi" temalar yoktur.
Bitirilmi formlardan bahsedilebilir.
"Ahmet Aa o gün çok erken uyanmt." diye balayan bir öykü midemizi bulandrr.
Sorun, kötü yazarn böylesine kolay bir cümleye tenezzül etmi olmasdr.
Yoksa dünyâ durdukça insanlar erken uyanmaya devam edecekler ve yazarlar da bu erken uyanmalardan bizi haberdar edeceklerdir.
Kötü yazar kendisini rahatsz hissetmez.
Kulland enstrümanlarla bir hesaplamaya girimez.
Kulland enstrümanlar üzerine düünmez.
Ya olmayacak eyleri iddiâ edecek kadar küstah ya da büsbütün iddiâszdr.
Kötü yazarlar arasnda yetenekliler olduu gibi, kötü olmayan yazarlar arasnda da yeteneksizlere rastlanabilir.
Yetenek bize çok bir ey söylemez.
Mesele, dünyâ edebiyatndaki ve Türk dilindeki örneklerin sk bir ekilde okunup okunmad ve bunun sonrasnda bir dil hassâsiyeti/endiesi kazanlp kazanlmaddr.
Zaman zaman telâffuz edilen "âir doulmaz, olunur." ifâdesi, böyle bir eitimin, duyarln kazanlma süreci ile ilikili olmak artyla yanl deildir.
âir olmak, öykücü olmak, böylesi bir okuma ve yazma sürecini yaam olmay gerektirir.
Elli yanda ilk iir kitabn yaymlayan ve o güne kadar akademisyen/politikac/tüccar olarak tannm bir "âir"in iirlerini okurken, iirlerde belli bir cevherin bulunduuna hükmedebiliriz.
Ancak uzun seneler önce youn okuma ve yazma emekleriyle piirilmesi gereken bir cevherdir bu ve böyle bir çile devresi yaanmam olduu için, âir doulmu olmasna ramen "olunamamtr".
te kötü edebiyat, tam da budur.
Romanlarn on binler okumu ve belki ömrünü daktilosu banda geçirmi bir ünlü romancdr ki o, kendine âit bir dil, kendine âit bir kurgu, kendine âit bir ses aramaktan daha "önemli" emeller için harcad için zamann, gene karmzda yorulmam bir cevher durmaktadr ve ne yazk ki on binlerce göz bu yorulmam kalemin satrlarn okuyarak büyümülerdir ve ne yazk ki bu gözlerin sâhipleri bir gün size 'Ama neden siz onu romanc saymyorsunuz, ama neden, ama neden?..' diye sorarlar.
Cevab çok basittir: Kötü bir yazardr çünkü o.
Kötü ürünler vermek, kötü yazarlara mahsus bir eydir.
Dünyâdaki bütün yazarlar, zaman zaman berbat eyler yazarlar.
Kötü yazarn ürettii en baarl metin bile, kötü olmayan yazarlar tarafndan üretilmi ortalama metinlerden daha aada yer alr.
Çünkü o ortalama metinlerde bile belli bir dil incelmilii, belli bir snanmlk söz konusudur.
Kötü yazar, belki kiisel hrslarla, belki hiç de küçümsenemeyecek yüksek duygularla, hummâl bir üretim içindedir ve elindeki teçhizatla pek fazla ilgilenme kaygsna sâhip deildir.
Estetiin snrlar içinde gezinirken/gezindii halde, estetik onun zihninde bir "tasa" olma özelliini yitirmitir.
Kötü yazarn temel özellii, kendi ürünleriyle ya da dünyâdaki dier bütün sanatçlarn ürünleriyle hesaplama cesâretine ya da bilincine sâhip olmamasdr.
Filozofun dedii gibi, nasl ki hesaplalmam/didiklenmemi/sorgulanmam bir hayat, gerçek bir hayat olamazsa eer, yazarnn üzerinde düünmedii, sorgulamad, hesaplamad bir metin de, ister üretilirken olsun, ister üretilmeden önce olsun, isterse de üretildikten onlarca yl sonra olsun bu hesaplama; gerçek bir eser, gerçek bir öykü, gerçek bir iir olamaz.
Aslnda burada tek bana bir metin üzerinde düünmekten bahsetmiyoruz. Yazarn kendi yazdklar üzerinde, tamas elzem olan bir endieden bahsediyoruz.
Bu endie, memnun olmakla olmamak arasnda ince bir dengeyi gözeterek yaatlan, korkuyla ümit arasnda gidip gelen bir sarkaç gibi çalmaldr.
Aksi olursa, memnûniyetsizlik tarafna fazlaca kayklm bir sarkaç, yazarn yazyla iletiiminin kopmasna, memnûniyet tarafna fazlaca kayklm bir sarkaç ise yazarn bir baar sarholuu içerisinde kendini yineleyen ortalama metinler üretmesine sebep olabilir.
"Falancay neden romanc saymyorsunuz? Filancay âirler listesine neden almyorsunuz? Femekâncay neden antolojinize almadnz? Benim yazdklarm neden önemsenmiyor? Benim iirlerimi dergiler neden yaynlamyor?" yollu sorularn cevaplar da "kötü yazar" kavramnn anlalmasyla ortadan kalkacaktr sanrm.
ERH: Yazlar her zaman ve her yerde kolayca yaynlanan herkesi de iyi yazarlar arasnda m sayacaz? Bunun böyle olmadn en bilenlerden birisinin de A. Harmanc olduuna inanyoruz. (Dorulu)
Vurgular bize âittir. (Dorulu)
Yazar: Abdullah Harmancý- Kýrkikindi |
19-07-09 |
||
| E mail: Mail Adresi Yok | Tweet | ||
 |
 |
||
