Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : / DÝL KALESÝ | Okunma Says: 2613 |
(TDK’nin Skça Yapt Yanllar)
12 Temmuz 2010 günü 78 yana basan TDK ayn gün resmî nternet sitesinde iki yeni sözlüü hizmete sundu:
1. Yabanc Sözlere Karlklar Klavuzu
2. Skça Yaplan Yanllara Dorular
Bata sözlükler olmak üzere her türlü faydal kitabn nternet âleminde hizmete sunulmas elbette çok güzel… Bu çerçevede vatandalarmza TDK’nin de nternet sitesinde – dier birçok sözlük yannda – iki yeni söz klavuzuna kolayca ulama imkân vermesi sevindirici…
Fakat TDK’nin üzücü yönleri de var: Sk sk dütüü hatalar… Daha önce de birkaç defa belirttiim gibi, “Tertipten imla ve noktalamaya, cümle düüklüklerinden açklama noksanlarna, yanl örneklere varncaya kadar otuz iki ksm tekmili birden her ayp TDK sözlüklerinde arz- endam eyliyor.”
TDK, eski hatalarna yenileri ekliyor.
Beni de bir yn tashih bekliyor…
***
“Skça Yaplan Yanllara Dorular” Sayfasnn Sunu Metninde Noktalama Hatalar
TDK’nin 12 Temmuz 2010 tarihinden itibaren nternet sayfalarnda hizmete sunduu “Skça Yaplan Yanllara Dorular” sözlüünün ön sözünde TDK’nin skça yapt bir noktalama hatasn görüyoruz:
“Türkçenin söz varlndaki baz sözler yanl söylenmekte, yanl yazlmakta kimi zaman da yanl anlamda kullanlmaktadr.”
Bu cümlede üç “sral cümle” vardr. lkinden sonra virgül (,) kullanlm ama ikincisinden (“yanl yazlmakta” sözünden) sonra virgül (,) konmamtr.
Virgülü doru yerde kullanamayan TDK ayn sayfada, bu sefer yanl bir yerde kullanm:
“Türkçe karlklar varsa, bu karlklarn kullanlmas yanllardan kaçnmak açsndan doru bir çözümdür.”
Yazm Klavuzu’nda virgül (,) iaretinin kullanld yerleri açklarken “art ekinden sonra virgül konmaz.” diyen TDK, kendi koyduu kaideye uymam.
***
Yabanc Sözlere Karlklar Klavuzu’nda mla Hatas
TDK’nin yine 12 Temmuz 2010 tarihinden itibaren nternet sayfalarnda hizmete sunduu Yabanc Sözlere Karlklar Klavuzu’nun ön sözünde öyle bir cümle var:
“Bu klavuz Yaz dilimizde, bölge azlarnda, tarihsel metinlerde, çada Türk lehçelerinde var olan söz varlmz gözden geçirilerek oluturulmutur.”
Bu cümlede “Yaz” kelimesinin büyük deil küçük harfle balatlmas lazmd.
***
E ve Yakn Anlaml Kelimeler Sözlüü Ana Sayfasnda mla Hatas
Yukarda ad geçen sözlüün kimler tarafndan hazrlandna dair bir not, sözlüün nternet ana sayfasnda öyle geçmekte:
“Dokuz Eylül Üniversitesi
Bilgisayar Mühendislii Bölümü
Türk Dil Kurumu ve Dokuz Eylül Üniversitesi
Dil Bilimi Bölümü'nün i birliiyle hazrlanmtr.”
TDK’nin “Ele verir talkn, kendi yutar salkm.” hâllerinden biri daha…
TDK, kendi Yazm Klavuzu’nda kesme (’) iaretinin kullanlmayaca yerlerden birini öyle maddeletirmi:
“Kurum, kurulu, kurul ve i yeri adlarna gelen ekler kesmeyle ayrlmaz.”
Böyle yazan TDK “Dokuz Eylül Üniversitesi Dil Bilimi Bölümü'nün” derken kesme iareti (’) kullanm. Hem de “kitap kapa” denebilecek bir yerde…
Velhasl, TDK ele verdii talkna bari kitabn – içindeki sakl köeleri neyse de – kapanda uysayd…
***
Divanü Lugati't-Türk Sözlük Veri Taban’nda mla Hatas
TDK’nin Kâgarl Mahmud ve Divanü Lugati’t-Türk A Sayfas’nda “tüm” kelimesi “at tonlarnda düz renk.” diye izah edilmi.
Burada “don” ile “ton” birbirine kartrlm. “At tonu” deil “At donu” olacak. Buradaki “don” kelimesi “At klnn rengi” manasnda bir isimdir.
***
Atasözleri ve Deyimler Sözlüü’nde Noktalama ve mla Hatalar
Atasözleri ve Deyimler Sözlüü “züürtleyen bezirgân, eski defterleri yoklar” atasözünü öyle açklam:
“1) tüccar züürtleyince, belki bir kimsede alacam kalmtr diye eski defterlerini gözden geçirir; 2) vaktiyle önemli iler yapm olanlar, dükünlüklerinde eski durumlarn anarak, anlatarak avunmaya çalrlar.”
Aadaki atasözleri de yukardaki sözün varyantlar olduklar için onlar da harfi harfine ayn ifadelerle açklanm:
müflis bezirgân eski defterleri kartrr
züürt bezirgân eski defterleri kartrr
züürtleyen bezirgân, eski defterleri yoklar
TDK Yazm Klavuzu “Virgül” bahsinde bu iaretin kullanlaca ve kullanlmayaca yerleri anlatrken diyor ki:
“Metin içinde zarf-fiil ekleriyle oluturulmu kelimelerden sonra virgül konmaz.”
Bir yandan böyle diyen TDK’miz dier taraftan bu dediine uymuyor. Nitekim yukardaki atasözlerinin izahlarnda geçen “züürtleyince” ile “anarak” kelimeleri zarf-fiil yapan ekler (- ince, -erek) almtr ve kendilerinden sonra virgül konmutur.
Ayrca bu atasözleri ile bunlarn açklamalar – elbette – birer “cümle” hükmünde olduklarndan büyük harfle balatlmalar ve hepsinin sonuna nokta konmas icap ederdi.
imdi bu dört atasözündeki hatalar tek tek sayp toplarsak bu yazdaki TDK hatas on ikiyi aar, bizim düzinemiz de böylece aar…
(Bu defa da hesab tutturamadm… Lütfen kimse bu yazdaki TDK hatalarn saymasn!)
Yazar: C.Yakup Þimþek |
15-07-10 |
||
|
E mail: c.yakup_simsek@dogrulus.com Yazar Hakknda Bilgi ve Dier Yazlar |
Tweet | ||
 |
 |
||
