Halep, 12 Aralýk 2016'da Rus ve Ýran destekli Esed ordusu tarafýndan düþürülmüþtü. Üzüntümüz hadsizdi. 30 Kasým 2024'te geri alýndý.
| Kategori : / ÎMAN VE ÝSLÂM | Okunma Says: 967 |
Cehâlet-Câhiliye
Modern zamanlarda sklkla dütüümüz zihinsel tuzaklardan birisini, bilgi ile cehalet arasnda kurulan iliki oluturuyor. Temel referanslarmzn "ilim" meselesine yapt vurgudan hareketle okumann öneminden bahsediyor, cehaletin dinimiz tarafndan nasl yerildiini -biraz da modern deerlerle örtüen eyler söylemenin getirdii rahatln tadna da vararak- büyük bir itiyakla anlatyoruz.
Zaten slam'dan önceki döneme "câhiliye" denmi olmas, slam'n ba düman Amr b. Hiâm'n "Ebû Cehil" (Cehaletin babas) olarak anlmas... dinimizin okumaya ve bilgili olmaya verdii önemin göstergeleri deil mi?!
Oysa bata da iaret ettiim gibi bu bir "tuzak"tr ve bizim, "ilim", "alim", "ilim örenme"... gibi temel deerlerimizin anlam kaymasna uramasndan baka bir eye hizmet etmemektedir.
Burada hemen, "lmin, ilim örenmenin ve bilgili olmann nesi kötü?" tarznda bir soruyla karlaabiliriz. Hemen belirteyim ki, benim kastm ilmin, alimin ve ilim örenmenin bizzat kendisine olumsuz anlamlar yüklemek deil. Kimsenin böyle bir vartaya dümesini arzu etmem.
Benim kastm, ilim/alim meselesiyle modern bir durumun birbirine kartrlmasnn douraca vehamete dikkat çekmekten ibaret. öyle ki:
Biz, Müslümanlar olarak insanlar, ilimle ilikileri bakmndan ikiye ayrrz: "havass" ve "avam". Bir kimsenin pozitif bilimlerde allame-i cihan olmas, slamî ilimlerde "havas" snfnda addedilmesini gerektirmez. Hatta böyle kimseler, mesailerini pozitif bilimlere sarf ettikleri için slamî ilimlerde genellikle "avam" kategorisinde yer alrlar.
"Havass" ve "avam"n da kendi aralarnda muhtelif tabakalara ayrldn ayrca belirtmek gerekir. slamî ilimlerin herhangi bir dalna "kurucu" otorite vasfyla damgasn vurmu olanlarla, o sahada onlarn açt yoldan yürüyenleri -sahaya usulüyle-füruuyla vakf olan tahkik ehlinden olsa bile-, keza bu tahkik ehli ile o sahann daha alt tabakalarnda yer alanlar birbirine kartrmamak gerekir.
Hatta slamî ilimlerin birinde "havas"tan olan bir kimsenin, dier birinde "avam" mertebesinde bulunmasnda alacak bir durum yoktur. lim tarihimizde bunun ynla örnei vardr. Burada bir önemli sorunun cevab üzerinde ksaca duralm: Günümüzde hayli yerilen "taklid" olgusunun bu tasnifteki yeri nedir?
Hemen belirtelim ki "taklid ehli"nden olmakla "avam" olmak ayn ey deildir. Her taklid ehli avam deildir. Söz gelimi Fkh'ta mukallid tabakasna mensup nice insan vardr ki, avamdan saylmalar mümkün deildir. bn Âbidîn bunun en güzel örneidir. Bizzat kendisi, Fukahann tabakalar üzerinde dururken kendisinin "taklid ehli"nden olduunu söylemitir. Ancak bu durum bn Âbidîn'in "alimlik" vasfyla hiçbir ekilde çeliki tekil etmez. O, Fkh ilminde son devirlerin en önde gelen alimlerinden birisidir.
Cahiliye dediimiz toplum "hiçbir ey bilmeyen" insanlardan olumuyordu. Tam tersine cahiliye toplumu sadece ticareti deil, tp, yldz bilimi... gibi birçok sahay iyi biliyor ve günlük hayatta etkin olarak kullanyordu.
Onlara "cehâlet/câhiliye" vasfn veren, slam'n getirdii "mutlak hakikat" karsndaki bilgisizlikleri daha dorusu "duyarszlklar"dr. Evet, Mekke mürikleri hakikati bilmedikleri için deil, hakikati bilmezden geldikleri için "cahiliye toplumu" olmakla tavsif edilmilerdir.
Meseleye bu zaviyeden baktmzda, Darwinist okuyula "bilgi toplumu"na evrildii söylenen ve dier toplumlarla kyaslandnda eitilmi insan says bakmndan tartmasz bir üstünlüe sahip bulunan Bat toplumlar aslnda birer "cahiliye toplumu"dur.
Özellikle "din dili"ni kullananlarn -mesela lahiyat camiasnn, Diyanet'in...- "cahiliye" ile "cehalet"i birbirine kartrmamak, okuyan toplum olmaya tevikin cahiliyeyi ortadan kaldrma amacna hizmet etmeyeceini bilmek, "irfan" sahibi olmakla "bilgi" sahibi olmann ayn anlama gelmediini acilen fark etmek gibi bir mükellefiyeti vardr.
Yaznn kaynana ulamak için tklaynz.
NOT: Vurgular bize âittir.
Yazar: Ebûbekir Sifil |
21-11-09 |
||
| E mail: mail@ebubekirsifil.com | Tweet | ||
 |
 |
||
